Familie en omgeving

Informatie over energiedrankjes

  1. Energiedrankjes: wat is het?
  2. Energiedrankjes: wat doet het?
  3. Energiedrankjes: hoe herken ik het?
  4. Energiedrankjes: motieven
  5. Energiedrankjes: hoeveel jongeren gebruiken?
  6. Energiedrankjes: wat zijn de risico’s?
  7. Hoe de risico’s te verminderen
  8. Soorten en prijzen
  9. Energiedrankjes en de wet

1. Energiedrankjes: wat is het?

Energiedrankjes zijn alcoholvrije dranken met veel cafeïne, vitaminen en andere oppeppende ingrediënten, zoals taurine, ginseng en guarana.

Energiedrank bevat altijd:

Cafeïne heeft een stimulerende werking op het zenuwstelsel, waardoor het lichaam wordt aangezet tot actie en de aandacht wordt verscherpt.

Glucose is de belangrijkste energiebron voor de hersenen en heeft mogelijk een positieve invloed op de hersenen.

Bij gecombineerde inname lijkt glucose de werking van cafeïne te ondersteunen.

Taurine is een lichaamseigen stof. Dit betekent dat het van nature in je lichaam voorkomt. Je lichaam kan het zelf aanmaken. Taurine stimuleert de werking van het hart. Glucuronolacton: kan beschouwd worden als een koolhydraat die een kleine extra energiebron vormt in een energiedrank, maar die naar alle waarschijnlijkheid interactie vertoont met de andere stoffen

Er zijn geen aanwijzingen dat inname van taurine in concentraties zoals gebruikt in energiedrank fysiologische of cognitieve effecten heeft bij mensen. Bij glucuronolacton is dit evenmin het geval. De biologische effecten van energiedrank zijn dan ook geheel toe te schrijven aan de cafeïne en glucose die het bevat.

Vergelijking hoeveelheden ingrediënten

Cafeïne
g/l
Suikersg/lTaurineg/lGlucuro-nolacton g/l
Red Bull0,321074,02,4
Red Bull sugar free0,324,02,4
Filterkoffie0,28
Coca Cola0,124106
Frisdrank100
Isotone sportdrank70
Appelsientje86

terug naar top

2. Energiedrankjes: wat doet het?

Eén blikje energiedrank (250 – 330 ml) heeft een half uur tot anderhalf uur na inname een positief effect op:

Daarnaast stimuleert het je nieren, maag en darmen.

Negatieve effecten, vanaf 2 blikjes van 250 ml per dag:

terug naar top

3. Energiedrankjes: hoe herken ik het?

Bij gebruik om de gevolgen van slaaptekort te onderdrukken: chronisch slaaptekort en daarmee een verhoogde kans op depressie en een afname van leer- en geheugenprestaties.

Energiedrank wordt gedronken. De meeste blikjes bevatten 250ml, maar er zijn ook blikken van 500ml.

Energiedrank wordt ook weleens gecombineerd met alcohol. Deze combinatie brengt extra risico’s met zich mee.

terug naar top

4. Motieven

In 2012 heeft Qrius in opdracht van het Voedingscentrum een quickscan uitgevoerd (1). Hierbij werden jongeren van 11 tot 18 jaar ondervraagd over energiedrankjes. Hier is onder andere gevraagd waarom ze energiedrankjes drinken.

Totaal11 t/m 14 jaar15 t/m 18 jaar
Ik vind het lekker75%76%74%
Ik word er actiever van21%19%23%
Iedereen drinkt het15%23%11%
Ik ben minder snel moe15%9%19%
Om wakker te blijven14%7%19%
Ik kan langer doorgaan11%6%14%

De meeste jongeren drinken energiedrankjes omdat ze het lekker vinden. De oudere jongeren drinken het ook vanwege de stimulerende effecten, terwijl de jongere jongeren meer open staan voor groepsinvloeden.

5. Energiedrankjes: hoeveel jongeren gebruiken?

In 2015 is in een onderzoek aan scholieren gevraagd of zij de afgelopen maand nog energiedrankjes gedronken hebben (3).

Percentage dat de laatste maand gedronken heeft

Leeftijd12 jaar13 jaar14 jaar15 jaar16 jaar17/18 jaar
Jongens32.2%43,1%47,3%48,2%43,8%46,5%
Meisjes19,5%32,6%34%37,6%33,2%31,4%
Totaal25,5%38,2%40,9%43,1%38,6%35,3%

Ruim een derde van de scholieren van 12-16 jaar heeft de afgelopen maand energiedrankjes gedronken.

Ook is gevraagd hoeveel jongeren energiedrankjes gebruiken in combinatie met alcohol.

Leeftijd12 jaar13 jaar14 jaar15 jaar16 jaar17/18 jaar
Jongens5,7%6,1%10%16,2%18,4%22,5%
Meisjes1,9%6,4%8,2%13,2%14,2%13,3%%
Totaal3,7%6,2%9,1%14,7%16,3%18,3%

Hoe ouder de jongere hoe meer er wordt gecombineerd met alcohol. Jongens doen dit vaker dan meisjes.

terug naar top

6. Energiedrankjes: Wat zijn de risico’s?

Omdat een energiedrankje koud is en daardoor snel gedronken kan worden, is er een grotere kans op een te hoog cafeïnegehalte in het bloed, dan bij het drinken van koffie.

En daarmee ontstaat er ook een grotere kans op de negatieve effecten van cafeïne en een cafeïnevergiftiging.

Verschijnselen van een cafeïnevergiftiging:

Verder is er een kans dat iemand minder lang en goed slaapt wanneer bij 2 blikjes of meer per dag drinkt. Iemand is overdag moe en kan zich minder goed concentreren. Bij langer gebruik is er kans op chronisch slaaptekort met een verhoogde kans op depressie en een afname van leer- en geheugenprestaties tot gevolg.

Er vindt een verhoging van bloeddruk en hartslagfrequentie plaats. In combinatie met intensief bewegen of alcohol kunnen signalen van uitdroging onderdrukt worden. Wanneer je stopt met het regelmatig drinken van dagelijkse consumptie kun je onthoudingsverschijnselen (hoofdpijn, vermoeidheid en concentratieproblemen) krijgen.

Minder positieve effecten die jongeren zelf ervaren zijn (1):

Totaal11 t/m 14 jaar15 t/m 18 jaar
Druk gedrag/hyperactief32%35%29%
Slapeloosheid, moeilijk in slaap komen22%19%24%
Ik krijg een kick, heb meer energie, maar op een gegeven moment stort ik helemaal in18%16%20%
Hoofdpijn9%8%9%
Hartkloppingen7%2%10%
Prikkelbaarheid/overgevoeligheid6%6%5%
Trillerigheid4%2%6%
Geen van deze of nog wat anders33%31%35%

Risico’s van energiedrankjes in combinatie met alcohol (2):

terug naar top

7. Hoe de risico’s te verminderen

terug naar top

8. Soorten en prijzen

Er zijn blikjes van 250 ml en 500 ml. Ook zijn er zogenaamde energieshots van 50 ml die je een boost moeten geven. In één slok krijg je dezelfde hoeveelheid stoffen binnen als wanneer je een blikje van 250 ml drinkt.

De meeste merken kosten zo’n € 0,90 per blikje van 250 ml. Sommige merken zijn zo goedkoop dat je al 4 blikjes voor een euro kunt krijgen.

terug naar top

9.Energiedrankjes en de wet

De Warenwet adviseert jongeren tussen de 13 en 18 jaar niet meer dan één blikje energiedrank van 250 ml per dag te drinken. Ben je jonger dan 13 jaar, dan kun je beter helemaal geen energiedrank drinken.

In oktober 2014 heeft een onderzoeksgroep van de WHO de volgende aanbevelingen gedaan (2):

terug naar top

Bronnen

  1. “Druk, springerig, blij” Kinderen en jongeren over energydrinks. Samenvatting van een quick scan, uitgevoerd in opdracht van het Voedingscentrum, 2012.
  2. Marczinski CA, Fillmore MT. Energy drinks mixed with alcohol: what are the risks? Nutr Rev. 2014 Oct;72 Suppl 1:98-107.
  3. Breda JJ, et al: Energy drink consumption in Europe: a review of the risks, adverse health effects, and policy options to respond. Front Public Health 14 Oct 2014.
  4. Gebruik en risico’s van energiedranken bij kinderen en jongeren in Nederland, RIVM (2018)

Versie: november 2018

Sitemap

Jellinek Advieslijn

Informatie en advies over alcohol- en drugsgebruik
088 – 505 1220
ma t/m vr 09.00 tot 11.00 uur / 15.00-17.00

Chat Alcohol & drugs
ma t/m vr 13.00 tot 17.00 uur

Chat